Blog

Medische thermografie | Over gezonde borsten

Drs. Barbara Havenith | Klachten oplossen

Hier lees je alles over hoe jij gezonde borsten kunt krijgen, het verschil tussen thermografie en mammografie, hoe thermografie werkt en waar je dit kunt laten doen.

Inhoud van dit artikel

  • Wat is thermografie?
  • Wat is het verschil tussen thermografie en mammografie?
    • Thermografie:
    • Mammografie:
  • Hoe krijg ik gezonde borsten?
    • 4 adviezen voor borstgezondheid:
    • 8 tips om oestrogeenmetabolieten tegen te gaan:
  • Hoe werkt thermografie?
  • Waar kan ik een onderzoek doen?
  • Link mammografie met kanker?

Wat is thermografie?

Thermografie is een techniek waarbij met een infraroodcamera warmtebeelden worden gemaakt.

Ons lichaam straalt bijvoorbeeld warmte uit, daar waar de doorbloeding sterk is zal het oppervlak van de huid warmer zijn dan waar de doorbloeding minder sterk is. Zo zal een been op thermografische foto blauwer kleuren (blauw staat voor koud en rood voor warm) dan een foto van een rug.

Thermografie wordt al langer gebruikt voor screening van borstgezondheid. Lang werd getwijfeld aan de betrouwbaarheid van deze beelden, de afgelopen jaren is de techniek echter sterk verbeterd. Een hoge betrouwbaarheid is door wetenschappelijk onderzoek vastgesteld. Bij gebruik van high pixel camera’s en door gestandaardiseerd en geprotocolleerd te werken zijn beelden zeer scherp en onderling goed vergelijkbaar om veranderingen in beeld te brengen.

Wat is het verschil tussen thermografie en mammografie?

Thermografie:

  • Thermografie kan plaatsvinden door het maken van beelden met een camera die op enige afstand van je lichaam staat. Aanraking door degene die de camera bedient is niet nodig.
  • Ook is het niet nodig om de borsten tussen platen plat te drukken, dit wordt door veel vrouwen als pijnlijk ervaren.
  • Thermografie maakt geen gebruik van Röntgenstralen, maar vangt slechts de warmte op die je lichaam uitstraalt.
  • Met een thermografie kan een variatie in doorbloeding worden opgespoord. Hoe meer doorbloeding er in een borst te zien is, hoe meer celdeling er zal zijn. Als er verschillen tussen gebieden in de borst of verschillen tussen linker en rechterborst of als er duidelijke vaten zichtbaar zijn kan dit wijzen op buitensporige celdeling. Dat betekent niet dat er daadwerkelijk een afwijking zal zijn. Toename van celdeling kan ook onder invloed van oestrogeendominantie optreden.

Om afwijkingen uit te sluiten of op te sporen is ander onderzoek nodig, zoals een echo of een MRI scan of een mammografie. Om te zien of een zichtbare afwijking goedaardig is of kwaadaardig moet altijd een biopt genomen worden, de patholoog bekijkt daarvoor het weefsel onder de microscoop.

Mammografie:

  • Voor het maken van een mammografie worden dus wel Röntgenstralen gebruikt.
  • De borsten worden tussen twee platen geperst.
  • Met een mammografie wordt gekeken naar verdichting van het borstklierweefsel en naar verkalking. Asymmetrische verdichtingen (wittere plekken, vaak met een grillig patroon) of kalkspatten kunnen wijzen op een afwijking. Om te weten of het gaat om een goed- of kwaadaardige afwijking is onderzoek door een patholoog nodig. Als vrouwen veel klierweefsel hebben, wat vooral voorkomt voor de overgang is het Röntgenbeeld vaak te wit om afwijkingen te zien.

Een mammografie is niet volledig betrouwbaar. Er kunnen z.g. fout positieve uitkomsten zijn: er wordt vermoed dat er sprake is van een tumor, maar bij aanvullend onderzoek door een biopt wordt er goedaardig klierweefsel gezien. De uitkomst kan ook fout negatief zijn: de mammografie geeft een geruststellend beeld maar er is toch een kwaadaardige afwijking in de borst aanwezig.

Een mammografie wordt vanwege de te hoge kans op foute diagnoses daarom bij jonge vrouwen alleen gedaan als er een tumor te voelen is. Screening vindt plaats vanaf een leeftijd van 50 jaar als zeker de helft van de vrouwen niet meer menstrueert en het weefsel minder dicht is.

Blootstelling aan veel Röntgenstralen kan de kans op het krijgen van kanker verhogen.

Hoe krijg ik gezonde borsten?

4 adviezen voor borstgezondheid:

  1. Wetenschappelijk bewezen is dat het volgen van mediterrane voeding (vers en onbewerkt voedsel, veel groenten, fruit, vis, schaal- en schelpdieren, olijfolie, noten, peulvruchten, zure zuivelproducten, weinig rood vlees, volle granen (zeg maar Het hormoonbalansdieet light), de kans op borstkanker met wel 1/3 doet afnemen.
  2. Ook is bewezen dat het drinken van alcohol de kans op borstkanker doet stijgen, al vanaf 5 gram alcohol (1/2 glas wijn) per 2 dagen. Er is eigenlijk geen veilige ondergrens voor hoeveel alcohol je kunt drinken.
  3. Hormonen in de anticonceptiepil en het hormoonspiraaltje blijken bij langdurig gebruik – langer dan 10 jaar – de kans op borstkanker te doen toenemen en de kans op sterfte aan borstkanker blijkt eveneens hoger.
  4. We staan steeds meer bloot aan allerlei hormoonverstorende stoffen, er zijn aanwijzingen dat dit de kans op ziektes van de borst doet toenemen.

Een belangrijke factor bij dit 4e punt lijkt oestrogeendominantie, als de oestrogenen (oestradiol, oestron en oestriol) niet goed worden afgebroken. Oestrogeen wordt omgezet in tenminste 5 verschillende metabolieten; daarvan zijn er 3 gunstig voor de borsten en 2 ongunstig.

Vrouwen die teveel ongunstige oestrogeenmetabolieten maken hebben een hogere kans op klachten als pijnlijke borsten (mastodynie), cystevorming en strengvorming in de borsten (mastopathie), vaak afhankelijk van de fase van de cyclus. De ongunstige oestrogeenmetabolieten worden ook in verband gebracht met een hogere kans op borstkanker.

8 tips om oestrogeenmetabolieten tegen te gaan:

Om oestrogeen vooral in gunstige metabolieten te kunnen omzetten en vervolgens weer te kunnen afvoeren en uitscheiden, zijn diverse dingen belangrijk:

  1. Eet veel groenten. Liefst mediterrane voeding of volg Het hormoonbalansdieet.
  2. Eet voldoende vezels.
  3. Vermijd hormoonverstorende stoffen zoveel mogelijk, dit geldt met name voor je deodorant: gebruik er een zonder parabenen en aluminium.
  4. Drink geen of heel weinig alcohol.
  5. Verhoog je flexibiliteit in de omgang met stress door bijvoorbeeld bodymind-technieken zoals Yoga of Mindfulness.
  6. Drink voldoende water en kruidenthee.
  7. Beweeg regelmatig.
  8. Zorg voor goede circulatie van lymfe in je borsten, borstel ze regelmatig. Laat je (beugel) BH geregeld uit.

Hoe werkt thermografie?

Om te controleren of dit allemaal voldoende helpt kun je de gezondheid van je borsten al vanaf je 23e laten monitoren met de volkomen pijnloze techniek thermografie.

Thermografie werkt zonder pletten of aanraken en er wordt geen röntgenstraling gebruikt. Thermografie detecteert warmte (infrarood) aan het oppervlak van je borst. Hoe groter de doorbloeding, hoe meer warmte er wordt gedetecteerd. Celdeling gaat altijd gepaard met vorming van nieuwe vaten en toename van doorbloeding. Zo kan overmatige maar zeker ook ongecontroleerde celdeling met grote precisie worden opgespoord, bijvoorbeeld door de borsten met elkaar te vergelijken en door verschillende onderzoeken die na elkaar zijn gemaakt met elkaar te vergelijken.

Thermografie ziet veranderingen in de borsten al heel vroeg. Láng voordat er sprake is van ongecontroleerde celdelingen, c.q. kwaadaardige veranderingen. Dat betekent dat de opgespoorde afwijkingen ook nog omkeerbaar kunnen zijn. Door de hierboven genoemde maatregelen zien we na 3-6 maanden de warmtepatronen in borsten significant verbeteren. Als de beelden ook maar enigszins niet voldoende geruststellend zijn wordt geadviseerd om contact op te nemen met je huisarts.

Hieronder een afbeelding van thermografie van de borsten vóór en na het toepassen van maatregelen waarmee je de borstgezondheid kunt verbeteren.

 

Waar kan ik een onderzoek doen?

A-Santé organiseert meerdere keren per jaar een infrarood thermografie screeningsdag. Het onderzoek wordt gedaan door een gecertificeerde thermografiste. De thermografie-onderzoeken zelf worden beoordeeld door speciaal hiervoor opgeleide artsen en paramedici in de VS. Je krijgt dit rapport met een goede Nederlandse vertaling.

Voor een afspraak voor thermografie kijk op https://www.borstscreening.nl/medische-thermografie-locaties-nederland/

Link mammografie met kanker?

Veel Nederlanders zijn blij met de bevolkingsonderzoeken naar diverse vormen van kanker, zoals het recent ingevoerde onderzoek op darmkanker en het al in 1990 ingevoerde bevolkingsonderzoek mammografie. Het motto van deze onderzoeken is: “hoe eerder ontdekt, hoe groter de kans op genezing”.

Toch zijn er in de laatste jaren veel kritische stemmen te horen. Onder andere van het zeer gerenommeerde Cochrane Institute. Dit instituut concludeert op grond van meta-analyses (het samenvoegen van goed uitgevoerde wetenschappelijke studies, omdat veel grotere getallen een grotere zeggingskracht en bewijskracht hebben), dat het bevolkingsonderzoek mammografie niet heeft geleid tot een afname van sterfte aan borstkanker.

Dat de sterfte aan borstkanker sinds 1990 is afgenomen komt niet voor rekening van de screeningsmammografie maar door het sterk verbeteren van de behandelingen. Integendeel, dit bevolkingsonderzoek veroorzaakt juist meer schade. Hoewel bij meer vrouwen dan voor 1990 borstkanker ontdekt wordt, bij zeker 1 op 8 Nederlandse vrouwen tijdens hun leven, zou bij een flink deel van deze vrouwen de borstkanker nooit ontdekt zijn of gevaarlijk geworden zijn. Deze voorstadia van borstkanker (carcinoma in situ) en ook kleine, langzaam of niet groeiende tumoren worden nu wel met alle middelen behandeld: operaties, bestraling, chemotherapie en hormoontherapie.

Hoe weten we dat? In qua gezondheid vergelijkbare landen waar geen screening plaatsvindt wordt minder vaak borstkanker ontdekt en behandeld, maar overlijden evenveel vrouwen aan borstkanker.

Drs. Barbara Havenith